Black Friday 2024: E-commerce na rekordach, zmieniające się nawyki zakupowe i różnice między USA, Niemcami i Polską

2.12.2024

Black Friday 2024 stał się kolejnym dowodem na to, jak zmieniają się nawyki zakupowe konsumentów na całym świecie. Choć w Stanach Zjednoczonych przyniósł rekordowe wyniki w handlu online, w Europie, zwłaszcza w Niemczech i Polsce, widoczna jest większa różnorodność podejść do tego komercyjnego święta. Ostateczne dane dotyczące sprzedaży nie są jeszcze w pełni dostępne, ale szacunki i wstępne analizy wskazują na istotne różnice między rynkami. W artykule przyjrzymy się szczegółowo potwierdzonym danym, estymacjom oraz kluczowym trendom.

---

USA: Rekordowa sprzedaż online i dominacja e-commerce

Amerykański Black Friday po raz kolejny udowodnił, że e-commerce jest siłą napędową handlu w tym kraju. Według Adobe Analytics konsumenci wydali online 10,8 miliarda dolarów, co oznacza wzrost o 10,2% w porównaniu do 2023 roku. Jest to potwierdzona wartość, która po raz pierwszy przekroczyła próg 10 miliardów dolarów w jeden dzień. Dla porównania, podczas Święta Dziękczynienia sprzedaż wyniosła 6,1 miliarda dolarów (+8,8%).

Sprzedaż w sklepach stacjonarnych w USA wzrosła jedynie o 0,7%, według szacunków Mastercard. To pokazuje, że konsumenci coraz częściej wybierają zakupy online, które oferują większy wybór i wygodę.

---

Popularne kategorie i zmiany w technologii zakupów

Potwierdzone dane Adobe Analytics wskazują, że najlepiej sprzedającymi się produktami były:

• Kosmetyki i produkty do pielęgnacji, które zanotowały wzrost sprzedaży o 440% w porównaniu do zwykłych dni handlowych.
  
• Elektronika użytkowa, w tym głośniki Bluetooth (+334%).
  
• Urządzenia AGD, takie jak ekspresy do kawy i odkurzacze (+476%).

Kolejnym potwierdzonym trendem był wzrost znaczenia zakupów mobilnych. Około 52,28% wszystkich transakcji online w USA zrealizowano za pomocą smartfonów, co wygenerowało sprzedaż o wartości 5,9 miliarda dolarów. To wzrost o 12,1% w stosunku do 2023 roku. Globalnie udział zakupów mobilnych wyniósł 69%, co wskazuje na coraz większą rolę smartfonów w procesie zakupowym.

Sztuczna inteligencja (AI) była istotnym elementem tegorocznych działań handlowych. Dzięki AI globalnie wygenerowano dodatkowe 14,1 miliarda dolarów, a wskaźniki konwersji wzrosły o 9%.

---

Globalne spojrzenie: Wzrosty o 5% i dominacja konkretnych kategorii

W skali globalnej sprzedaż w Black Friday 2024 osiągnęła 74,4 miliarda dolarów, co według wstępnych szacunków Salesforce oznacza wzrost o 5% w porównaniu do 2023 roku. Największe wzrosty odnotowano w następujących kategoriach:

• Zabawki: +622%
  
• Biżuteria: +561%
  
• Elektronika: +334%.

Średnie rabaty globalnie wynosiły:

• Zabawki: 27,8%
  
• Elektronika: 27,4%
  
• Odzież: 22,2%.

To znaczące wartości, które jednak różnią się między regionami, jak pokazuje dalsza analiza rynków europejskich.

---

Niemcy: Stabilność sprzedaży i zmieniające się zwyczaje zakupowe

W Niemczech Black Friday nadal pozostaje ważnym wydarzeniem, jednak wstępne dane sugerują, że sprzedaż w 2024 roku utrzymała się na poziomie zbliżonym do poprzedniego roku, osiągając około 5,9 miliarda euro (szacunek Handelsverband Deutschland). Oficjalne wyniki nie są jeszcze dostępne, ale wiele wskazuje na to, że niemiecki rynek zachowuje stabilność.

Black November zamiast Black Friday: Coraz więcej niemieckich detalistów wydłuża promocje na cały listopad. Taki trend, znany jako „Black November”, zmniejsza presję zakupów w jednym dniu i pozwala konsumentom na bardziej świadome decyzje.

Popularne kategorie w Niemczech to:

• Elektronika użytkowa, w tym smartfony i telewizory.
  
• Produkty AGD, takie jak roboty sprzątające.
  
• Odzież, zwłaszcza premium i zrównoważona.

---

Polska: Sceptycyzm konsumentów i ograniczone promocje

W Polsce Black Friday nadal spotyka się z ograniczonym entuzjazmem. Według badania Komputronik aż 70% Polakówuważa, że promocje w tym dniu są sztuczne. Średnie rabaty wynoszą jedynie 3,6%, co jest jedną z najniższych wartości w Europie.

Wpływ regulacji prawnych: Nowe przepisy wynikające z dyrektywy Omnibus, które wymagają ujawniania najniższej ceny z ostatnich 30 dni, miały zwiększyć transparentność. Niemniej niektórzy sprzedawcy obchodzą te regulacje, podnosząc ceny już kilka miesięcy przed promocjami.

Statystyki:

• 62% Polaków deklaruje, że nigdy nie skorzystało z promocji Black Friday.
  
• 71,59% respondentów nie traktuje tego dnia jako okazji do zakupu prezentów świątecznych.

Sceptycyzm konsumentów jest wynikiem lat praktyk takich jak sztuczne zawyżanie cen i ograniczone promocje na mało popularne produkty.

---

Psychologia zakupów: dlaczego kupujemy?

Eksperci podkreślają, że psychologia zakupów w Black Friday opiera się na efekcie FOMO („fear of missing out”), czyli obawie przed utratą wyjątkowej okazji. Krótkotrwałe promocje i ograniczone zapasy produktów wywołują poczucie presji, które często skłania konsumentów do impulsywnych zakupów.

Jednocześnie w Europie, zwłaszcza w Niemczech i Polsce, widoczny jest wzrost świadomości ekologicznej i etycznej. Coraz więcej konsumentów zwraca uwagę na zrównoważone produkty, co wpływa na decyzje zakupowe i ogranicza nadmierną konsumpcję.

---

Przyszłość Black Friday: Co nas czeka?

Black Friday pozostaje kluczowym wydarzeniem handlowym, ale jego forma zmienia się w zależności od rynku. W USA dominacja e-commerce i rosnąca rola technologii, takich jak sztuczna inteligencja, wyznaczają kierunki dla globalnego handlu. W Europie natomiast konsumenci stają się bardziej świadomi, a tradycyjne podejście do zakupów ustępuje miejsca bardziej zrównoważonym modelom.

Kluczowe trendy na przyszłość:

1. Rosnąca rola handlu mobilnego: Smartfony stają się głównym narzędziem zakupowym.
   
2. Personalizacja ofert: AI i big data będą kluczowe w tworzeniu spersonalizowanych doświadczeń zakupowych.
   
3. Zrównoważony handel: Konsumenci oczekują większej transparentności i ekologicznych rozwiązań.

Podsumowując, Black Friday 2024 był rokiem rekordów w USA, stabilności w Niemczech i sceptycyzmu w Polsce. Przyszłość tego święta zależy od zdolności dostosowania się sprzedawców do zmieniających się potrzeb konsumentów oraz od innowacyjnych technologii, które kształtują nowoczesny handel.