196 mln podróbek zatrzymanych w UE. Jak polskie marki mogą chronić się na Amazon i Allegro
28 października 2026
Służby celne i organy ścigania w państwach Unii Europejskiej zatrzymały w 2025 roku ponad 196 mln sztuk towarów podejrzanych o naruszenie praw własności intelektualnej, czyli znaków towarowych, wzorów przemysłowych i praw autorskich. Szacunkowa wartość detaliczna tych produktów wyniosła 6,3 mld euro. Według wspólnego raportu Komisji Europejskiej i EUIPO, czyli Urzędu Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej, który rejestruje unijne znaki towarowe, liczba zatrzymanych sztuk wzrosła o 67 proc. w porównaniu z 2024 rokiem i o 29 proc. przekroczyła poprzedni rekord z 2023 roku. Dla polskich firm, które sprzedają produkty pod własną marką na Amazon, Allegro czy w sklepach internetowych, te dane pokazują przede wszystkim, jak dużo podróbek wciąż przechodzi przez sieć kontroli i trafia do tych samych kanałów sprzedaży.
Rekordowe 196 mln podróbek w 2025 roku: skala, kategorie i drogi napływu
Na zewnętrznej granicy Unii celnicy zatrzymali 42,1 mln sztuk o wartości blisko 2 mld euro, o 114 proc. więcej niż rok wcześniej. Pozostała część zatrzymań przypadła na kontrole prowadzone już na rynku wewnętrznym, czyli w magazynach, sklepach i punktach dystrybucji na terenie państw członkowskich. Najwięcej spraw na granicy dotyczyło przesyłek kurierskich i pocztowych, które Komisja wprost łączy z handlem internetowym. Ecommercenews.eu podaje, że takich spraw było odpowiednio 45 094 i 26 453. Pod względem liczby sztuk transport drogowy po raz pierwszy wyprzedził morski, choć to kontenery wciąż odpowiadają za największą wartość zatrzymanego towaru.
Wśród towarów zatrzymanych na rynku wewnętrznym dominowały płyty CD i DVD z muzyką, filmami, grami i oprogramowaniem, które odpowiadały za niemal jedną trzecią sztuk. Zabawki stanowiły prawie co piątą sztukę, a w zestawieniu wysoko znalazły się również gry, w tym konsole, odzież oraz papierosy i e-papierosy. Na granicy według szczegółowego omówienia raportu 40,77 proc. podróbek pochodziło z Chin, 18,63 proc. z Turcji, a 5,70 proc. z Hongkongu. Najczęściej naruszanym prawem był znak towarowy, przed wzorem przemysłowym.
Dlaczego rekord nie oznacza, że problem maleje
Rekordowe zatrzymania świadczą raczej o większym napływie podróbek niż o skuteczności kontroli. Wartość towarów zatrzymanych na granicy odpowiada około 0,43 proc. szacowanego przez EUIPO importu podróbek do Unii, wycenianego na 99 mld euro. Niepokojący jest gwałtowny wzrost udziału etykiet, metek i naklejek wśród towarów zatrzymanych na rynku wewnętrznym: z 2,11 proc. w 2024 roku do 13,41 proc. w 2025 roku. Komisja zwraca uwagę, że etykiety i opakowania przywożone osobno mogą sugerować produkcję lub montaż w UE. Gotowy, nieoznakowany produkt przechodzi przez granicę bez problemu, a podrobiony znak towarowy trafia na niego dopiero w magazynie w Unii. Polska znalazła się wśród siedmiu państw, które odpowiadają łącznie za 90 proc. wartości zatrzymań, obok Hiszpanii, Niemiec, Holandii, Francji, Belgii i Grecji.
Jak podróbki trafiają na marketplace i co tracą właściciele marek
Podróbki sprzedawane konsumentom przez internet często wjeżdżają do Unii w drobnych przesyłkach o niskiej wartości. Od 1 lipca 2026 roku takie przesyłki spoza UE o wartości do 150 euro objęte są stałym cłem w wysokości 3 euro za każdą pozycję o odrębnym kodzie taryfowym. Tymczasem dodatkowa opłata manipulacyjna w wysokości 2 euro wciąż jest przedmiotem negocjacji między Radą UE a Parlamentem Europejskim. Nowe opłaty podnoszą koszt sprowadzania tanich produktów, ale nie zatrzymują towaru, który sprzedawca podróbek wliczy w cenę.
Na marketplace podróbka najczęściej nie występuje jako osobna oferta. Nieuczciwy sprzedawca dołącza do istniejącej karty produktu, czyli wspólnej strony z opisem, zdjęciami i opiniami, na Amazon, albo kopiuje zdjęcia i opis z oferty producenta na Allegro. Klient widzi znane logo, recenzje oryginału i niższą cenę. Właściciel marki traci sprzedaż, a do tego płaci za skutki: rosną liczba zwrotów i reklamacji, pojawiają się negatywne opinie o jakości, które obniżają ocenę oryginalnego produktu, a w przypadku zabawek czy kosmetyków dochodzi ryzyko zgłoszeń dotyczących bezpieczeństwa. Na Amazon niższa cena podróbki może dodatkowo odebrać producentowi Buy Box, czyli główny przycisk zakupu na karcie produktu, przez który przechodzi większość sprzedaży. Kampanie reklamowe opłacane przez właściciela marki zaczynają wtedy kierować ruch do konkurenta.
Narzędzia ochrony marki na Amazon i Allegro
Podstawą skutecznej reakcji na obu platformach jest zarejestrowany lub co najmniej zgłoszony znak towarowy. Bez niego sprzedawca może powołać się jedynie na prawa autorskie do zdjęć i opisów, co nie wystarczy do usunięcia oferty z podrobionym produktem, jeśli nieuczciwy sprzedawca użyje własnych zdjęć.
Amazon Brand Registry i powiązane programy
Amazon Brand Registry, czyli bezpłatny rejestr marek prowadzony przez Amazon, przyjmuje znaki słowne i słowno-graficzne zarejestrowane lub zgłoszone w urzędzie kraju, w którym działa sklep Amazon. Nazwa marki lub logo musi być trwale umieszczone na produkcie lub opakowaniu. Rejestracja daje dostęp do narzędzia zgłaszania naruszeń oraz do programów dodatkowych. Project Zero pozwala właścicielowi marki samodzielnie i natychmiast usuwać oferty z podróbkami, bez czekania na decyzję Amazon. Transparency polega na nadawaniu każdej sztuce produktu unikalnego kodu, który Amazon weryfikuje przed wysyłką, dzięki czemu towar bez ważnego kodu nie trafia do klienta. Firmy, które nie mają jeszcze znaku towarowego, mogą skorzystać z IP Accelerator, czyli programu łączącego je ze zweryfikowanymi przez Amazon kancelariami patentowymi. Dla sprzedaży w Niemczech koszt zgłoszenia znaku w niemieckim urzędzie patentowym DPMA wynosi 290 euro przy zgłoszeniu elektronicznym obejmującym do trzech klas towarów, a ochrona trwa 10 lat.
Program Współpraca w Ochronie Praw na Allegro
Allegro prowadzi program Współpraca w Ochronie Praw, do którego może zgłosić się właściciel praw lub jego pełnomocnik. Platforma analizuje przesłane dokumenty potwierdzające prawa i decyduje o rozpoczęciu współpracy. Uczestnicy dostają uproszczoną ścieżkę zgłaszania naruszeń i kontakt z pracownikami Allegro. Oferty mogą zostać usunięte, jeśli produkt nie jest oryginalny, w ofercie bez zgody właściciela użyto logo lub zarejestrowanego znaku słownego, naruszono zarejestrowany wzór przemysłowy, wykorzystano chronione prawem autorskim zdjęcia lub teksty albo sprzedawany jest towar nieprzeznaczony przez właściciela marki do obrotu w Europejskim Obszarze Gospodarczym.
Ochrona na granicy: wniosek o podjęcie działań przez służbę celną
Mniej znanym narzędziem jest wniosek o podjęcie działań przez organy celne, składany na podstawie unijnego rozporządzenia nr 608/2013 w sprawie egzekwowania praw własności intelektualnej przez organy celne. Wniosek krajowy obejmuje działania polskiej Krajowej Administracji Skarbowej, a wniosek unijny, możliwy przy unijnym znaku towarowym, obejmuje służby celne kilku lub wszystkich państw członkowskich. W 2025 roku złożono 1642 wnioski krajowe i 1501 unijnych. Rozpatrzenie wniosku jest bezpłatne, a decyzja obowiązuje maksymalnie rok i można ją przedłużać. Właściciel marki dostarcza celnikom opis oryginału, cechy odróżniające podróbki i dane kontaktowe, a wzór wniosku jest dostępny na stronie Ministerstwa Finansów. Po zatrzymaniu towaru właściciel prawa ma 10 dni roboczych na potwierdzenie naruszenia i zgodę na zniszczenie, a jeśli importer nie zgłosi sprzeciwu, towar zostaje zniszczony bez procesu sądowego. W 2025 roku tak zakończyło się 84,69 proc. procedur. Dla przesyłek kurierskich i pocztowych z maksymalnie trzema sztukami lub o wadze brutto poniżej 2 kg rozporządzenie przewiduje uproszczoną procedurę małych przesyłek, którą trzeba jednak wskazać we wniosku.
Co zrobić, gdy konkurent sprzedaje podróbki naszego produktu
Polska marka kosmetyczna sprzedająca serum na Amazon w Niemczech zauważa, że do jej karty produktu dołączył sprzedawca z ceną niższą o jedną trzecią i wysyłką z Chin. W ciągu dwóch tygodni pojawiają się opinie o innym zapachu i podrażnieniach skóry. Pierwszym krokiem jest zakup testowy, który dostarcza dowód: zdjęcia opakowania, numer partii, etykietę i porównanie ze swoim produktem. Z takim materiałem marka zarejestrowana w Brand Registry zgłasza naruszenie znaku towarowego, a przy dostępie do Project Zero usuwa ofertę samodzielnie. Jeśli problem się powtarza, wprowadzenie kodów Transparency zamyka drogę kolejnym podróbkom na poziomie magazynu Amazon.
Producent zabawek edukacyjnych sprzedający na Allegro trafia z kolei na oferty z jego zdjęciami produktowymi i nazwą marki, ale z towarem wyraźnie gorszej jakości. Tu, poza zgłoszeniem w programie Współpraca w Ochronie Praw, sensowny jest wniosek do Krajowej Administracji Skarbowej, bo zabawki należą do kategorii najczęściej zatrzymywanych na granicy, a celnicy działają skuteczniej, gdy wiedzą, czym oryginał różni się od kopii. Wobec sprzedawcy działającego w Polsce uzasadnione może być też wezwanie do zaprzestania naruszeń przygotowane przez rzecznika patentowego lub adwokata.
Kolejność działań jest podobna niezależnie od kanału sprzedaży: najpierw dokumentacja zakupu testowego, potem zgłoszenie na platformie, a przy powtarzających się przypadkach wniosek celny i kroki prawne. Najwięcej kosztuje brak przygotowania. Firma bez znaku towarowego musi najpierw go zgłosić, a dopiero potem może korzystać z narzędzi platform, podczas gdy podróbki przez ten czas zbierają jej opinie i przejmują jej ruch z reklam. Dla marek planujących ekspansję do Niemiec czy innych krajów UE zgłoszenie znaku przed wejściem na nowy rynek staje się więc kosztem operacyjnym, takim samym jak tłumaczenie oferty czy przygotowanie logistyki zwrotów.
